Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi

Blog Article

Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.

Basın kartı, Türkiye'de gazetecilik mesleğini icra edenlerin kimliğini resmî olarak belgeleyen ve İletişim Başkanlığı tarafından verilen en önemli meslek belgesidir. Kamu kurumlarındaki etkinliklerden resmî akreditasyonlara kadar pek çok işlemde bu kartın sağladığı tanınırlık önemli bir rol oynar.

Elinizdeki bu rehberde; kart türlerini, genel ve özel şartları, medya kuruluşlarında aranan kriterleri , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın geri alındığı durumları yönetmelik maddelerine dayanarak açıklıyoruz. Amacımız, okumayı tamamladığınızda başvurunuzu kendinizden emin şekilde yapabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

En kısa tanımıyla basın kartı, İletişim Başkanlığının uygun bulunan gazetecilere ve medya çalışanlarına verdiği, kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen resmî kimlik belgesidir. Kartın temel görevi, sahibinin medya mensubu olduğunu resmî olarak ortaya koymaktır.

Bu kart, bir kişinin tek başına talep edebileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, bağlı olduğu yayının da yönetmelikteki şartları sağlaması gerekir. Başka bir ifadeyle başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem gazeteci hem yayın organı mercek altına alınır .

Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?

"Sarı basın kartı" ifadesi, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir kullanımdır . Yönetmelikte yalnızca beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" dendiğinde çoğu zaman göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartının Hukuki Dayanağı

Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu maddelere dayanılarak hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . more info Yeni yönetmelik , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .

Yönetmelikte 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının sayılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar baştan yazılmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .

Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
Davranış kuralları: 195 sayılı Kanun kapsamındaki basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden en güncel duyuruları incelemeniz önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yürürlükteki düzenlemeye göre toplam beş kart türü tanımlanmıştır. Her kart türünün hitap ettiği kitle ve istenen nitelikler birbirinden farklıdır . Doğru türe başvurmak , zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir yayın kuruluşunun kadrosunda çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının ve enformasyon görevlilerinin aldığı karttır. Uygulamada en sık görülen kart türü budur; adayın genel şartların hepsini taşıması gerekir. TRT kanalıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı uygulanmaz.

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Başvuranın ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin alınmış olması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu getirmesi gerekir. Kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.

3. Geçici Basın Kartı

Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Geçici kart, görev süresi esas alınarak azami üç aylığına verilir ve talep hâlinde yalnızca bir kez uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Başvurunun , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde yapılması şarttır . Kart süresi, önceki kart sahipliği süresine göre belirlenir :

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
On yıldan fazla kart taşıyanlara 24 ay

Herhangi bir kuruluşa bağlı olmadan yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda ise durumun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması gerekir .

5. Sürekli Basın Kartı

Gazetecilikte 18 yıllık kıdemi bulunan medya mensuplarına ve en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine verilen, ömür boyu geçerli karttır. Bu süre hesaplanırken serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı hesaba katılır. Sürekli kart başvurularında bir kuruluşta çalışıyor olma şartı bulunmaz; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart düzenlenmez .

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler kontrol edilir. Bu şartlardan biri bile eksikse başvuru reddedilir :

18 yaşını doldurmuş olmak.
En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
Dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, iftira, rüşvet, kaçakçılık gibi yönetmelikte listelenen suçlardan hüküm giymemiş olmak.
3713 ve 6415 sayılı kanunlarda düzenlenen terör ve terör finansmanı suçlarından hüküm giymemiş olmak.
5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için aranmaz . Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Beyannameyi doldurmadan önce iş sözleşmenizi işvereninizle birlikte inceleyin.

Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?

Asıl faaliyeti medya olmayan özel şirketlerin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Söz gelimi bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, içerik üretse bile bu kartı alamaz .

Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?

Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri taşıması gerekir. Ayrıca yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek pozisyonlar ve kota ayrı ayrı belirlenmiştir .

Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler

Gazete ve dergilerin ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının diğer yayınlardan birebir aktarılmamış olması gerekir . Kontenjan , sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre değişir; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.

Haber Ajansları

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi bulunması aranır . En az on günlük siyasi yaygın veya bölgesel gazeteyle ya da beş yaygın radyo-televizyonla sözleşmesi olan ve en az on gazeteci çalıştıran ajanslarda kontenjan sınırı bulunmaz.

Radyo ve Televizyon Kuruluşları

Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması şarttır . Ulusal kanallarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilir . Haber birimi dışında görev yapanlara, unvanları uygun görünse de kart verilemez.

İnternet Haber Sitelerinde Şartlar

Çevrim içi haber yayıncılarının; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa vermesi , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel haber ve yorumlar barındırması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı içermemesi zorunludur . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre belirlenir :

Dört sigortalı gazeteci çalıştıran sitelerde sahibi ile 4 çalışan
5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

İnternet haber sitelerinde kart alabilecek unvanlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi dijital çağa özgü görevler de yer alır .

Adım Adım Basın Kartı Başvurusu

Başvuru tamamen elektronik ortamda başlar , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve genel hatlarıyla şu adımlardan oluşur :

Kart türünü belirleyin: Durumunuza uygun türün göreve bağlı, serbest ya da sürekli kart olup olmadığını netleştirin.
Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
Komisyon değerlendirmesi: Ön incelemeyi geçen dosyalar Komisyon gündemine alınır ve kabul ya da ret kararı verilir.
Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.

Ön incelemede şartları taşımadığı görülen başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve sonuç beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Aranan şart gerçekleştiğinde yeniden başvuru yapılabilir .

Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa göndererek başvurur . Yabancı medya mensupları ise Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu doldurarak başvurur; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Basın Kartı Komisyonu ve Değerlendirme Süreci

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, kamu, meslek kuruluşları, sendikalar ve akademi temsilcilerinin bir araya geldiği bir yapıyla toplam 19 üyeden oluşur . Görev süresi iki yıldır.

Komisyon yılda en az üç kez olağan olarak toplanır; gerektiğinde olağanüstü toplantı da yapılabilir.
Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
Görüşülecek başvurular toplantıdan en az beş gün önce elektronik ortamda üyelerin erişimine açılır.
Ret kararlarının gerekçeleri tutanağa eklenir.

Karar verilirken başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak işvereni olan yayın organının durumunu da göz önünde bulundurur . Dijital yayıncı çalışanlarının başvurularında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da hesaba katılır . Bu yüzden okuru az bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da kararı zorlaştırabilir.

Kart Sahiplerine Sağlanan İmkânlar

Kartın ilk ve en önemli işlevi, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Buna ek olarak mevzuatta açıkça tanımlanmış bazı ek imkânlar vardır :

Basın trafik kartı: Talep eden kart sahipleri basın trafik kartı alabilir; kullanım esasları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığınca ortaklaşa belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
Sahada kolaylık: Basın toplantıları, resmî törenler ve kamu etkinliklerinde gazeteci kimliğinin ispatı çok daha hızlı olur.

Bir yanlış anlamayı düzeltmekte fayda var: Gazetecilerin iş hukukundan doğan hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden doğar . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; son durumu ilgili kurumdan öğrenmeniz önerilir .

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Mevzuata göre kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi dolan kartlar, sahibinin şartları taşımaya devam etmesi kaydıyla ayrı bir Komisyon kararına gerek kalmadan Başkanlıkça yeniden düzenlenir. Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; sadece kartın kendisinin değiştirilmesi gerekebilir.

Kart kaybolursa ya da yıpranırsa Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kartın kaybolması hâlinde başvuruya kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Bilinmesi gereken bir kısıtlama: kayıp veya yıpranma nedeniyle kart talebi bir yılda azami iki kez mümkündür .

Ücret konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini düzenler. Güncel tutar Başkanlıkça ilan edildiğinden, sistemdeki güncel bilgiye bakmanız gerekir .

Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , söz konusu değişiklik bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak iletilmelidir. Bu belge; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde en geç bir ay içinde Başkanlığa teslim edilir. Eski kart iade edilmeden yeni başvuru işleme konmaz.

Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
Bağlı olunan medya kuruluşunun yönetmelikteki nitelikleri kaybetmesi
Kartın veya karta bağlı kartların bir başkasına kullandırılması
Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi

Basın ahlak esaslarına aykırılık gerekçesiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl dolmadan yeniden kart verilemez. Komisyon, ihlalin mahiyetine göre iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Öte yandan resmî kartı taklit eden kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur ; böyle kişilere soruşturma ya da kovuşturma kesinleşinceye kadar kart verilemez.

Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar

Yönetmelik yalnızca muhabir ve editörleri kapsamaz; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de başvuru yapabilir . Bu grupların her biri için farklı belge ve şartlar uygulanır.

Enformasyon Görevlileri

Kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttüğü Devlet enformasyon hizmetlerinde çalışan personel , enformasyon görevlisi unvanıyla başvurabilir . Başvuru beyannamesinin üst yönetici tarafından onaylanmış olması ve görev yapılan birimi ile kadro unvanını gösteren görev yazısının eklenmesi gerekir . Bu tür dosyalarda Komisyon başvuranın unvanına ve yürüttüğü görevin medyayla ilişkili olup olmadığına özellikle odaklanır; yalnızca kadro unvanı tek başına yetmez .

Yayın Sahipleri ve Tüzel Kişi Temsilcileri

Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları kart talebinde bulunabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları istenmez; bununla birlikte yaş, eğitim ve adli sicil gibi temel koşullar aynen uygulanır .

Medya Alanındaki Sivil Kuruluşların Yöneticileri

Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetim kadroları da kart alabilecekler arasında sayılmıştır . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart düzenlenmez .

Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları

İletişim Başkanlığı, kart sahiplerinin şartları sürdürüp sürdürmediğini periyodik olarak inceler. Medya kuruluşları, talep üzerine kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi göndermek zorundadır . Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi Başkanlıkça uyarılır .

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Sisteme girmeden önce bu kontrol listesini baştan sona kontrol etmeniz, gereksiz ret ve gecikmeleri ciddi biçimde engeller:

18 yaşını doldurdum ve en az lise mezunuyum.
Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
Fikir işçisi sözleşmem var ve sigorta kaydım buna uygun.
En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.

Maddelerden birini işaretleyemiyorsanız, eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak zaman kazandırır. Nitekim reddedilen bir dosya yeniden başvuru hakkı tanısa da Komisyon takvimi nedeniyle ciddi zaman kaybettirir .

Başvurunun Reddedilmesine Yol Açan Hatalar

Reddedilen dosyaların büyük bölümü, dikkatle giderilebilecek ihmallerden doğar . En sık karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları aşağıdadır:

Yanlış sözleşme türü → Sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygun fikir işçisi sözleşmesi olduğundan emin olun.
Yetersiz mesleki çalışma belgesi → En az altı aylık döneme yayılan, imzalı ve tarihli haber örneklerini yükleyin.
Kurumun şartları taşımaması → Başvurudan önce çalıştığınız yayının kontenjanını ve kurumsal şartlarını kontrol edin.
Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.

Somut bir senaryo düşünelim: Bir haber sitesinde bir buçuk yıl çalışmış bir editör , işinden ayrıldıktan bir buçuk ay sonra yeni bir işte göreve başlıyor. Bir aylık sınır geçtiği için süreklilik şartı bozuluyor . Ayrılıştan sonraki ilk ayda serbest kart talep edilseydi, kart kıdemini kaybetmeyebilirdi .

İnternet Haber Sitenizin Çalışanları Kart Alabilir mi?

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve internet sitelerinde çalışan medya mensupları da kart başvurusu yapabilir hâle geldi . Ancak her haber sitesi otomatik olarak bu kapsama girmez . Kadronuzun kart alabilmesi için aşağıdaki noktaları kontrol edin :

Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
Sigortalı kadro: 5953 sayılı Kanun kapsamında en az dört sigortalı çalışan, kart başvurusunun asgari eşiğidir.
Özgünlük: Başka yayınlardan aynen alıntı yerine kendi haberlerinizi üretin; alıntılarda kaynak gösterin.
Erişilebilirlik: Mücbir sebepler dışında sitenin sürekli açık kalmasını sağlayacak sunucu altyapısı seçin.
Trafik ve okur: Komisyon tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayılarını da değerlendirdiği için okur kitlenizi düzenli büyütün.

Bir internet haber sitesi için bu şartların önemli bir kısmı , kullandığınız haber yazılımıyla yakından bağlantılıdır . Mevzuata uygun künye, istikrarlı yayın ve izlenebilir okur verisi, site sahipleri için günlük işin bir parçası olmalıdır .

Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?

Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik eğitim şartı olarak en az lise mezuniyetini öngörür; dolayısıyla lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Yine de Komisyon mesleki geçmişinizi değerlendirir ; özenle hazırlanmış bir portfolyo diploma kadar önemlidir .

Başvurudan sonra kart ne zaman çıkar?

Sabit bir süre yoktur. Dosyanız önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine alınır . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için sonuçlanma süresi dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre değişir .

Bir kuruma bağlı olmadan kart alınabilir mi?

Belirli şartlarla mümkündür. Serbest basın kartı, en az bir yıl çalıştığı kuruluştan ayrılıp bir ay içinde başvuranlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere düzenlenir. Daha önce hiçbir kuruluşta çalışmamış Türkiye'deki serbest çalışanlar bakımından bu imkân bulunmaz .

Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, sadece bu yayınlara dayanarak başvuru şartlarını karşılayamaz. Kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri karta başvurabilir .

Basın kartı başvurusu için ücret ödenir mi?

Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini öngörür . Tutar ve ödeme yöntemi Başkanlıkça belirlenir ; dolayısıyla son durumu resmî siteden teyit etmelisiniz.

Basın kartı iptal edilirse ne olur?

İptal gerekçesi ortadan kalktıktan sonra yeniden başvuru yapılabilir . Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart verilmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki kayıt silme işlemleri yapılmadıkça kart düzenlenmez .

Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?

Evet. Görev alanına göre süreli veya geçici kart düzenlenir. Her iki kartta da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu istenir ; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.

Özetle basın kartı almak; yönetmeliğin aradığı kişisel şartları taşımak, nitelikleri karşılayan medya kuruluşunda çalışmak ve başvuru dosyasını eksiksiz tamamlamakla başlar . Kart elinize geçtikten sonra da bir aylık bildirim ve iade sürelerini aksatmamak kartın geçerliliğini korumanın ön koşuludur .

Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Kesin ve bağlayıcı bilgi için daima İletişim Başkanlığının resmî kanallarını esas alın ; bu yazıdaki bilgiler yalnızca bilgi vermek içindir ve avukat görüşünün yerini tutmaz.

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı NASıL ALıNıR? ŞARTLAR, TüRLER VE BAşVURU REHBERI

Basın Kartı Nasıl Alınır? Şartlar, Türler ve Başvuru Rehberi